IMMANUEL KANT FALSAFASINING NAZARIY-METODOLOGIK ASOSLARI VA ZAMONAVIY ILMIY TALQIN

Авторы

  • Ikrom Jomuradov Iqtisodiyot va pedagogika universiteti

Ключевые слова:

Immanuil Kant, transsendental idealizm, nazariy-metodologik asoslar, a priori bilim, sof aql tanqidi, zamonaviy ilmiy talqin, kognitiv fanlar, epistemologiya, falsafiy metodologiya, fenomen va noumen.

Аннотация

Maqolada nemis klassik faylasufi Immanuil Kant (1724–1804) falsafasining nazariy-metodologik asoslari tahlil qilinadi. Kantning “Sof aql tanqidi”, “Amaliy aql tanqidi” va “Hukm tanqidi” asarlarida ishlab chiqilgan transsendental idealizm, a priori bilim, fazo va vaqtning intuitiv shakllari, aql kategoriyalari va tanqidiy metodologiya asosiy e’tibor markazida turadi. Maqolada Kant falsafasining gnoseologik va ontologik asoslari, uning empirizm va ratsionalizm o‘rtasidagi o‘rta yo‘l sifatidagi o‘rni ko‘rib chiqiladi. Zamonaviy ilmiy talqin doirasida Kant g‘oyalarining fizika, kognitiv fanlar, epistemologiya va falsafiy fan metodologiyasidagi ahamiyati muhokama qilinadi. Natijalar shuni ko‘rsatadiki, Kantning transsendental yondashuvi zamonaviy ilm-fanning gnoseologik chegaralarini belgilashda va inson bilishining sub’ektiv-struktural asoslarini tushunishda dolzarb bo‘lib qolmoqda.

Биография автора

Ikrom Jomuradov , Iqtisodiyot va pedagogika universiteti

“Tarix va ijtimoiy fanlar” kafedrasi assistenti

Библиографические ссылки

Kant I. Sof aql tanqidi. – M.: Mysl, 1994.

Kant I. Amaliy aql tanqidi. – M.: Nauka, 1995.

Kant I. Hukm tanqidi. – M.: Iskusstvo, 1994.

Shermuhamedova N. Falsafa va fan metodologiyasi. – Toshkent, 2010.

Friedman M. Kant and the Exact Sciences. – Harvard University Press, 1992.

Brook A. Kant and the Mind. – Cambridge University Press, 2007.

Загрузки

Опубликован

2026-04-18

Как цитировать

Jomuradov , I. (2026). IMMANUEL KANT FALSAFASINING NAZARIY-METODOLOGIK ASOSLARI VA ZAMONAVIY ILMIY TALQIN. Talqin Va Tadqiqotlar. извлечено от https://talqinvatadqiqotlar.uz/index.php/tvt/article/view/3077